Najstarszy stos kremacyjny Afryki. Unikatowy zabytek łowców-zbieraczy z epoki kamienia
7 stycznia 2026, 10:43Przed około 9500 laty u stóp góry Hora w północnym Malawi społeczność łowców-zbieraczy skremowała zmarłą kobietę. To najstarsza kremacja w Afryce, najstarszy na świecie stos kremacyjny zawierający szczątki dorosłej osoby oraz jedna z niewielu takich struktur wiązanych ze społecznościami łowiecko-zbierackimi. O ile bowiem znaleziono znacznie starsze szczątki skremowanych ludzi, pochodzące nawet sprzed 40 000 lat, to pierwsze stosy kremacyjne – struktury zbudowane specjalnie na potrzeby pochówku ciałopalnego – pojawiają się w zapisie archeologicznym dopiero 30 000 lat później.
Dieta wysokotłuszczowa w czasie ciąży zwiększa ryzyko raka piersi w następnych pokoleniach
4 lipca 2017, 11:29Badanie na myszach wykazało, że wysokotłuszczowa dieta w czasie ciąży zwiększa ryzyko raka piersi na kilka pokoleń - u córek i prawnuczek.
Wymarł jeden z najstarszych języków
5 lutego 2010, 16:57W ubiegłym tygodniu na Andamanach zmarła Boa Sr, a wraz z nią z powierzchni Ziemi zniknął jeden z najstarszych języków ludzkości i związana z nim kultura. Boa Sr miała około 85 lat. Przetrwała choroby przywiezione na Wyspy Andamańskie przez kolonizatorów, japońską okupację i uderzenie tsunami z 2004 roku.
Niemcy tracą ostatnie lodowce
23 marca 2026, 09:12Ostatnie niemieckie lodowce mogą zniknąć do końca dekady. W ciągu ostatnich dwóch lat straciły one ponad 25% powierzchni, wynika z badań przeprowadzonych przez Wilfrieda Hagga z Uniwersytetu Nauk Stosowanych w Monachium oraz Christopha Mayera z Bawarskiej Akademii Nauk. Średnia utrata miąższości lodowców w latach 2023–2025 wyniosła 1,6 metra rocznie. To dwukrotnie więcej niż w latach 2018–2023. W sumie cztery ostatnie niemieckie lodowce straciły w ciągu dwóch lat około miliona metrów sześciennych lodu.
Brak chętnych do zarządzania gigantycznym teleskopem
7 sierpnia 2017, 08:57Chiny wybudowały największy radioteleskop świata, a teraz mają problem ze znalezieniem osoby, która będzie nim zarządzała. Państwo Środka szuka obcokrajowca, gdyż żaden chiński astronom nie ma doświadczenia w kierowaniu tak wielkim i złożonym ośrodkiem badawczym, jakim jest Five hundred-meter Aperture Spherical Telescope (FAST).
Miejsce rzeczowników i czasowników w mózgu
26 lutego 2010, 09:36Gdy uczymy się nowych rzeczowników, uaktywniają się inne części mózgu niż podczas opanowywania czasowników.
Zmierzyli (prawie) nic. Fizycy pobili rekord czułości pomiaru energii
13 maja 2026, 08:34Zeptodżul to tyle energii, ile potrzeba, by przesunąć czerwoną krwinkę o nanometr (miliardową część metra) w górę. Brzmi abstrakcyjnie? Fińskim fizykom udało się nie tylko zmierzyć taką energię, ale nawet pobić tę granicę – wykryli sygnał zaledwie 0,83 zeptodżula.
Aspiryna - z jednej strony pomaga, z drugiej strony może utrudnić leczenie
6 września 2017, 10:26Codzienne zażywanie aspiryny, by zmniejszyć ryzyko raka jelita grubego, może także utrudnić leczenie tej choroby, jeśli ktoś jednak na nią zapadnie.
14 lat - najniebezpieczniejszy wiek
25 marca 2010, 11:40Podejmowanie ryzyka przez nastolatki jest biologicznie zaprogramowane. Badacze z Uniwersyteckiego College'u Londyńskiego wykazali, że nie chodzi o nieumiejętność rozważenia plusów i minusów jakiegoś schematu postępowania, ale o większą niż w innych grupach wiekowych przyjemność czerpaną z dreszczyku niepewności.
Temperatury w kambrze i ordowiku nie były tak wysokie, jak sądzimy?
10 lipca 2026, 10:07Od dekad badania geologiczne malują nam obraz kambryjskich i ordowickich oceanów jako piekła. Na niskich szerokościach temperatury wody miały przekraczać 40 stopni Celsjusza, sięgając 50 i więcej stopni. Takie wnioski płyną z analiz izotopów tlenu w skamieniałych muszlach i zębach konodontów. Trudno jednak pogodzić je z faktem, że właśnie wtedy życie w oceanach rozkwitało na niespotykaną skalę. Teraz zespół Dongyu Zhenga z Uniwersytetu Technologicznego w Chengdu, Paula J. Valdesa z Uniwersytetu w Bristolu i Benjamina J. W. Millsa z Uniwersytetu Leeds opublikował na łamach Nature Communications artykuł, w którym stwierdza, że przeszłość była znacznie chłodniejsza.
